Ryszard i Tomasz Kołomańscy

Pracownia Archeologiczno-Konserwatorska

a

Stary Ochędzyn, stan. nr 21 (AZP 76-40/34)
Stary Ochędzyn, woj. łódzkie

Badania ratownicze przeprowadzone w 2008 roku na stanowisku Stary Ochędzyn nr 21 (AZP 76-40/34), gm. Sokolniki, pow. wieruszowski, woj. łódzkie. Badania wyprzedzały budowę stoku narciarskiego.

Badania objęły obszar o powierzchni 12 arów. Łącznie odkryto i zinwentaryzowano 111 obiektów archeologicznych, w tym: 1 pomieszczenie mieszkalne – półziemiankę, 3 duże pomieszczenia o charakterze gospodarczym, 2 wolnostojące paleniska, 15 jam o charakterze gospodarczo-magazynowym, 3 jamy o charakterze gospodarczym, 1 negatyw belki/koryta, 77 dołów posłupowych, 3 współczesne wkopy.

W czasie eksploracji obiektów oraz nawarstwień pozyskano 2978 fragmentów ceramiki naczyniowej, 5 glinianych przęślików, 5 przedmiotów żelaznych, 2 paciorki – szklany i bursztynowy oraz liczne fragmenty polepy.

Zespół ceramiki stanowi jednorodny zbiór pod względem kulturowo-chronologicznym. W zdecydowanej większości są to pozostałości naczyń wytworzonych przez ludność kultury przeworskiej w młodszym okresie wpływów rzymskich (2 poł. II‒poł. V w n.e.) (90%). W badanym materiale zarejestrowano także niewielką ilość fragmentów naczyń późnośredniowiecznych (od 2 poł. XIII do końca XV w.) stanowiących 10% całości zbioru.

Wykop objął swym zasięgiem mieszkalno-gospodarczą część osady. Najważniejszym ze zinwentaryzowanych obiektów jest duże bo mierzące ca 50 m² pomieszczenie mieszkalne – półziemianka wraz z całym układem dołów posłupowych stanowiących elementy konstrukcji nośnej i ogrodzenia półziemianki. Z uwagi na swój charakter funkcjonalny oraz różnorodność i bogactwo zabytków ruchomych to obiekt szczególny, przedstawiający ogromną wartość naukowo-poznawczą. Uwagę zwracają również dwa wolnostojące paleniska oraz trzy duże pomieszczenia o charakterze gospodarczym, o wielkości ca 12-13 m² wraz z układem dołów posłupowych stanowiących elementy ogrodzenia, których funkcja związana jest zapewne z aktywnością zawodową oraz codziennymi czynnościami mieszkańców osady.

dr Tomasz Kołomański